KNF oczekuje aktywnego uczestnictwa wszystkich banków we wspólnej międzybankowej bazie danych o nieruchomościach

W dniu 9 listopada 2023 roku odbyło się zapowiadane od dawna Webinarium poświęcone dobrym praktykom stosowania Rekomendacji J przyjętej przez Komisję nadzoru Finansowego w marcu 2023 r. Organizatorem spotkania był Związek Banków Polskich i Krajowy Związek Banków Spółdzielczych z inicjatywy Centrum AMRON.

Spotkanie otworzyła Wiceprezes ZBP Agnieszka Wachnicka, która podkreśliła istotność kredytów zabezpieczonych na nieruchomościach w sektorze bankowym, stanowiących 17% aktywów całego sektora i zaznaczyła, że podstawowe znaczenie dla odpowiedzialnego i bezpiecznego finansowania rynku nieruchomości ma rzetelna wycena wartości nieruchomości przed podjęciem decyzji kredytowej oraz monitorowanie zmian wartości nieruchomości stanowiących zabezpieczenie wierzytelności hipotecznych w całym okresie ich spłaty. Z tego powodu dostęp do wiarygodnej i rzetelnej informacji o rynku nieruchomości ma znaczenie systemowe, o czym świadczą rekomendacje nadzoru dotyczące tego obszaru zarządzania ryzykiem w bankach. Pierwsza wersja Rekomendacji J przyjęta w lipcu 2000 r. przez ówczesną Komisję Nadzoru Bankowego Rekomendacja J skutkowała oddolną inicjatywą banków, które przy wsparciu Związku Banków Polskich podjęły prace nad stworzeniem międzybankowej bazy wymiany informacji o nieruchomościach. Tą bazą jest udostępniony bankom w roku 2004 System AMRON, który w przyszłym roku świętował będzie dwudziestolecie funkcjonowania na rynku. W roku 2024 udostępniona zostanie trzecia wersja systemu, w pełni zgodna z wymaganiami ostatniej wersji Rekomendacji J. Wspólnym celem sektora bankowego podkreślonym również w Rekomendacji J jest rozwój tej bazy tak, by w sposób kompleksowy spełniała swą rolę platformy do wymiany informacji o nieruchomościach finansowanych przez polskie banki.

Wprowadzając do części merytorycznej, Dyrektora Departamentu Rozwoju Regulacji Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego Robert Wiśniewski zwrócił uwagę na rosnące wymagania nadzoru w obszarze gromadzenia przez banki danych o nieruchomościach. Wzrost znaczenia kredytów hipotecznych i wzrost udziału tych produktów w portfelach banków zrodził potrzebę zapewnienia istotnych parametrów tych kredytów, wysokiej jakości zabezpieczeń i wiarygodnych informacji umożliwiających przeprowadzanie analiz. Stąd z dekady na dekadę, wraz z kolejnymi wersjami Rekomendacji J wzrasta znaczenie współtworzenia przez banki, obok własnych baz, dobrej jakościowo bazy międzybankowej, by wyrównywać brak dostępu do informacji ze strony niektórych uczestników rynku.

W pierwszej części spotkania przedstawicielki Departamentu Rozwoju Regulacji UKNF, Pani Karolina Gał i Pani Anna Kuligowska szczegółowo odniosły się do pytań zgłoszonych przez banki po uchwaleniu przez KNF nowej wersji rekomendacji. Szczególny nacisk położony został na oczekiwania nadzoru dotyczące bazy międzybankowej. Intencją nadzorcy w kontekście międzybankowej bazy jest stworzenie sektorowej bazy będącej podstawą do oceny wartości nieruchomości dla wszystkich banków, w szczególności dla tych banków, które nie prowadzą baz wewnętrznych. Wprowadzenie informacji do bazy międzybankowej przez bank daje rękojmię wiarygodności tych danych – banki są podmiotami, które maja najwięcej informacji o nieruchomościach będących przedmiotem finansowania lub zabezpieczenia i które mają wewnętrzne procedury określające sposób zbierania, weryfikacji, monitorowania i aktualizacji tych danych. Dlatego międzybankowa baza – o ile wszyscy jej uczestnicy zachowają odpowiednia jakość wprowadzanych danych – powinna być najlepszym źródłem informacji. Podkreślono, że intencją nadzoru jest, by wszystkie banki objęte Rekomendacją (czyli banki udzielające kredytów zabezpieczonych na nieruchomościach) współtworzyły wspólną dla wszystkich banków międzybankową bazę zasilaną na bieżąco informacjami o nieruchomościach, na których ustanowiona została hipoteka zabezpieczająca wierzytelność (bez względu na cel finansowania oraz niezależnie od tego, czy hipoteka jest zabezpieczeniem głównym, czy dodatkowym).

Banki w swojej działalności mogą korzystać ze wszystkich baz, które w ich ocenie spełniają kryteria wiarygodności określone w Rekomendacji J, banki mogą też tworzyć własne wewnętrzne bazy danych (choć zostało podkreślone, że nie ma takiego obowiązku, niezależnie od wysokości udziału portfela kredytów hipotecznych w portfelu), ale niezależnie od tego powinny aktywnie zaangażować się we współtworzenie wiarygodnej bazy międzybankowej, wspólnej dla wszystkich banków.

Celem baz danych o nieruchomościach (wewnętrznej i zewnętrznych, w tym międzybankowej) jest dokonywanie przez banki na ich podstawie oceny wartości przyjmowanych zabezpieczeń. Dlatego podkreślono, że każde zewnętrzne źródło danych o nieruchomościach wykorzystywane przez bank (tj. wszystkie bazy zewnętrzne, w tym baza międzybankowa) powinno zostać zweryfikowane pod kątem wiarygodności. Rekomendacja J (Rekomendacja 7) wymaga nie rzadziej niż raz do roku badania przez bank wiarygodności zewnętrznych baz danych, z których bank korzysta.

W załączniku do Rekomendacji określono minimalny zakres informacji, jakie powinny być gromadzone przez banki, ale ta lista nie wyłącza możliwości gromadzenia w bazach, zarówno wewnętrznych, jak i w bazie międzybankowej, większej liczby informacji. Zasilając bazę banki powinny kierować się zasadą proporcjonalności i dostępem do informacji, ale w sytuacji, gdy bank jest w posiadaniu informacji nie ujętych na liście w załączniku, warto jest te dane gromadzić, mając na celu jak najwyższą jakość zasobów bazy. Dyrektor Robert Wiśniewski podkreślił, że nie należy postrzegać gromadzenia danych o nieruchomościach wyłącznie jako zbierania danych o zabezpieczeniach. Gromadzenie danych to bardzo ważny element zarządzania ryzykiem banku, który zyskuje na znaczeniu i wychodzi naprzeciw oczekiwaniom regulacyjnym. Rosnący zakres gromadzonych informacji ma na celu umożliwienie analizy i wykorzystywania ich na różnych płaszczyznach i w różnych przekrojach. Regulacje dopuszczają monitorowanie w oparciu o metody statystyczne, ale by metody statystyczne były wartościowe, istotna jest jakość danych wejściowych.

W drugiej części spotkania na szczegółowe pytania dotyczące załącznika do Rekomendacji J odpowiadał Pan Karol Kacprzak, Kierownik Projektu AMRON III w Centrum AMRON.

Podsumowując spotkanie Dyrektor Wiśniewski zauważył, że zarządzanie ryzykiem w banku to łańcuch powiązanych czynności, a na sektor należy patrzeć jako na całość. Podobnie należy czytać wymagania Komisji sformułowane w Rekomendacji J. Odnosząc się do pytania dotyczącego stworzenia przez kilka banków własnej bazy międzybankowej, Pan Wiśniewski zacytował wstęp do Rekomendacji J oraz rekomendację 5, gdzie Komisja stwierdziła, że oczekuje prowadzenia wspólnej dla całego sektora bankowego bazy danych systematycznie zasilanej zarówno ze źródeł bankowych przez wszystkie banki. Tego samego dotyczy Rekomendacja 5.

W webinarium uczestniczyło 486 uczestników reprezentujących 193 banki spółdzielcze i 26 banków komercyjnych, w tym 5 banków hipotecznych, co jest istotnym potwierdzeniem ważkości tematu webinarium dla sektora bankowego.

Dokument z odpowiedziami UNKF na pytania zadane przed webinarium i omawiane podczas spotkania zostanie opublikowany niezwłocznie do udostępnieniu przez UKNF.

Poniżej udostępniamy odpowiedzi na pytania zadane podczas spotkania (na czacie).

Pytania zostały przez UKNF podzielone na dwie grupy: pytania do
UKNF (odpowiedzi zostały udzielone przez UKNF
i zgodnie z przekazaną informacją podlegały uzgodnieniom wewnętrznym i mają
walor formalnego stanowiska UKNF)
i pytania do Centrum AMRON (odpowiedzi zostały udzielone przez Centrum AMRON).

Webinarium dot. Rekomendacji J - odpowiedzi na pytania z czatuodpowiedzi na pytania zadane podczas webinarium (na czacie)

Webinarium dot. Rekomendacji J - odpowiedzi na pytania zadane podczas konsultacji sektorowych odpowiedzi na pytania zadane podczas konsultacji sektorowych

Najem wśród studentów w czasach trudnych warunków gospodarczych

W piątej edycji raportu „Studenci na rynku nieruchomości 2023” przedstawiono analizę ponad 2,2 tys. ankiet wypełnionych przez studentów uczelni z 39 polskich miast. Badanie ma na celu regularną, pogłębioną analizę prawidłowości na rynku najmu studenckiego.

Centrum AMRON od 14 lat publikuje kwartalny Raport AMRON-SARFiN poświęcony analizie zmian cen transakcyjnych na rynku mieszkaniowym, od 8 lat monitorujemy rynek najmu mieszkań, a od 2018 r., jako jedyny ośrodek analityczny w Polsce, szczegółowo analizujemy dane dot. najmu studenckiego, który w Polsce stanowi istotną część całego rynku mieszkań na wynajem. W tym roku publikujemy już piątą edycję corocznego Raportu Studenci na rynku nieruchomości i jestem przekonany, że podobnie jak w poprzednich latach będzie nie tylko ciekawą lekturą, lecz posłuży również jako niezbędny poradnik przydatny przy negocjowaniu umów najmu na rok akademicki 2023/2024. – zauważa dr Jacek Furga, prezes Centrum Procesów Bankowych i Informacji Sp. z o.o., szef Centrum AMRON.

Wśród ankietowanych studentów wynajmujących nieruchomość prywatną zaledwie 13% mieszkało samodzielnie. Ok. 38% dzieli mieszkanie z jednym lokatorem, zaś połowa ankietowanych dzieli nieruchomość z dwiema lub więcej osobami.

Analiza miesięcznych kosztów najmu wykazała, że w przypadku prawie 30% studentów stacjonarnych i 24% niestacjonarnych ich opłaty za zakwaterowanie mieściły się w przedziale od 750 do 1000 zł (dla porównania, przeciętny miesięczny koszt w akademiku uczelnianym to 450 zł za pokój współdzielony i 610 zł za pokój jednoosobowy). Można zauważyć dysproporcje w ponoszonych kosztach w zależności od trybu studiów. Studenci stacjonarni częściej decydowali się na tańszą nieruchomość. Na zakwaterowanie w przedziale cenowym do 500 zł zdecydowało się ok. 18% pytanych studentów dziennych, a wśród zaocznych tylko 9%. Natomiast na ponoszenie kosztów powyżej 1500 zł zdecydowało się aż 32% studentów zaocznych, a tylko 9% studentów dziennych.

W roku akademickim 2022/23 studenci doświadczali wzrostu cen najmowanych nieruchomości. Ponad 35% studentów odpowiedziało, że w ciągu ostatniego roku ich koszty najmu wzrosły od 5 do 10%. W przypadku 27% respondentów wzrost wyniósł od 10% do 15%. Z kolei 16% badanych zaznaczyło, że koszty najmu wzrosły powyżej 15%.

Ponad 84% studentów zgodziło się na warunki proponowane przez właścicieli nieruchomości. Tylko 9% ankietowanym udało się wynegocjować z właścicielem niższą cenę. Nieznaczna część studentów odpowiedziała, że cena w umowie jest wyższa, niż było podane w ogłoszeniu.

Udział obcokrajowców w ogólnej liczby studentów w Polsce w stosunku do roku ubiegłego wzrósł aż o ponad 17%, z czego w największym stopniu wzrosła liczba studentów pochodzących z Ukrainy.

Napływ studentów zagranicznych do polskich miast zachęcił większych inwestorów do zaangażowania się w segment prywatnych akademików (PBSA), nieraz o wysokim standardzie. Pierwsze tego typu projekty pojawiające się w największych ośrodkach akademickich osiągnęły sukces, chociaż udział tego segmentu w rynku jest wciąż ograniczony. Warto tu jednak dodać, że najemcami prywatnych akademików coraz częściej stają się także studenci krajowi. W ostatnim czasie ofertę mieszkaniową dostępną dla studentów poszerzają też inwestycje z zakresu najmu instytucjonalnego. Wciąż jest ich niewiele i nie są one dedykowane społeczności studenckiej, jednak studenci już teraz są jedną z grup ich najemców – piszą w komentarzu do Raportu dr Jakub Zasina i dr Konrad Żelazowski, adiunkci w Instytucie Gospodarki Przestrzennej na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego.

W Raporcie „Studenci na rynku nieruchomości 2023” przedstawiono także szereg analiz dotyczących m.in.:

  • standardu najmowanych nieruchomości,
  • czynników mających największy wpływ na wybór najmowanej nieruchomości,
  • źródeł finansowania najmowanych nieruchomości,
  • źródeł informacji o nieruchomościach przeznaczonych na wynajem,
  • planów mieszkaniowych studentów.

Najnowsza edycja raportu „Studenci na rynku nieruchomości” dostępna jest tutaj.

Centrum Prawa Bankowego i Informacji zmienia się w Centrum Procesów Bankowych i Informacji sp. z o.o.

10 lipca 2023 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników Centrum Prawa Bankowego i Informacji Sp. z o.o.
dokonało szeregu zmian w Umowie Spółki, zmieniając jej zakres
działalności, strukturę oraz idącą za tym nawę Spółki. Zmiana została
wpisana do KRS 28 sierpnia – od tego dnia funkcjonujemy pod firmą
Centrum Procesów Bankowych i Informacji Sp. z o.o.

Ten rebranding, z rozmysłem
przeprowadzony tak, by nowa marka w jak największym stopniu kojarzyła
się ze starym rozpoznawalnym brandem, wpisuje się zarazem w filozofię
funkcjonowania CPBiI.

Od utworzenia w
1992 roku aż po dzień dzisiejszy nasze starania koncentrują się na
wspieraniu bezpiecznego i dostępnego dla wszystkich bez wyjątku rynku
finansowego, którego uczestnicy z branży bankowej i instytucji otoczenia
okołobankowego dysponują dobrze wykwalifikowaną kadrą, mogąc zapewnić
wszechstronne wsparcie dla swych klientów.

Ten
cel przyświecał już Bankowej Spółce Prawniczej, która współtworzyła
szereg rozwiązań legislacyjnych, pozwalających nie tylko na dynamiczny
wzrost młodego i niedoświadczonego u progu transformacji ustrojowej,
polskiego sektora bankowego, ale i jego modernizację, w wyniku której
instytucje finansowe mogą dziś dostarczać swym klientom wygodne,
bezpieczne i innowacyjne rozwiązania z zakresu gospodarki
elektronicznej.

Przykładem może być
zainicjowane jeszcze w 1992 r. utworzenie międzybankowego,
zintegrowanego systemu obsługi kart bankowych. W ramach tej inicjatywy
Związku Banków Polskich, naszej spółce przypadło w udziale wypracowanie
regulacji, pozwalających na wdrożenie tej formy płatności bezgotówkowej
jako powszechnego instrumentu obrotu gospodarczego.

CPBiI stawia na transformację cyfrową

Rozwój
gospodarki elektronicznej doprowadził do wzrostu znaczenia danych,
określanych dziś mianem „waluty XXI wieku”. Dysponowanie pełną i
aktualną wiedzą na temat wypłacalności potencjalnych kredytobiorców,
oszukańczych schematów stosowanych przez przestępców czy też procederu
wykorzystywania tzw. słupów stało się niezbędnym warunkiem zapewnienia
bezpieczeństwa obrotu gospodarczego.

Obsługą
stworzonych przez ZBP systemów wymiany informacji, mających za cel
usprawnienie procesu oceny zdolności kredytowej, zajęła się nasza firma,
przyjmując wtedy nazwę Centrum Prawa Bankowego i Informacji sp. z o.o.

Celem
naszych działań było nie tylko stworzenie szczelnych mechanizmów,
chroniących system bankowy przed fraudami, ale i zabezpieczenie
„najsłabszego ogniwa obrotu gospodarczego”, jakim jest klient
indywidualny. Stąd takie inicjatywy jak System Zastrzegania Kart –
zastrzegam.pl czy System DOKUMENTY ZASTRZEŻONE, pozwalające każdemu
uczestnikowi rynku szybko i skutecznie zabezpieczyć się przed skutkami
kradzieży tożsamości lub utraty elektronicznego instrumentu płatniczego.

Niemożliwym
byłby tak dynamiczny rozwój kredytowania hipotecznego w ostatnich
kilkunastu latach oraz sprawnego monitorowania zmian wartości
zabezpieczeń hipotecznych liczącego ponad 2,5 mln kredytów
mieszkaniowych portfela, bez międzybankowej baz danych o rynku
nieruchomości – Systemu AMRON.

Nie
mniej istotną sferą działalności CPBiI stała się edukacja i
popularyzacja wiedzy ekonomicznej, w tym organizacja licznych
konferencji, debat i szkoleń dla przedstawicieli sektora finansowego.

Ważną
rolę w popularyzacji najnowszej wiedzy ekonomicznej odgrywa
Wydawnictwo, z takimi tytułami jak „Miesięcznik Finansowy BANK” oraz
portal BANK.pl, będący platformą informacyjno-edukacyjną Centrum
skoncentrowaną na zagadnieniach z dziedziny bankowości i rynku
finansowego, ekonomii i prawa gospodarczego oraz działalności samorządów
terytorialnych.

Świat idzie naprzód, co w przypadku rynku
finansowego oznacza coraz większą koncentrację na sferze
technologicznej. Zważając na słowa byłego prezesa PKO Banku Polskiego,
Zbigniewa Jagiełły, iż współczesna instytucja finansowa powinna być
„firmą technologiczną z licencją bankową”, chcemy postawić cyfrową
transformację w centrum naszych działań, co znalazło odzwierciedlenie w
nowej nazwie spółki: Centrum Procesów Bankowych i Informacji.

W
dalszym jednak ciągu niezmienne pozostają wartości, kluczowe dla naszej
firmy: bezpieczeństwo rynku finansowego i wszystkich jego uczestników,
dostępność usług bankowych oraz krzewienie wiedzy ekonomicznej i rozwój
kompetencji przedstawicieli sektora.

dr Jacek Furga, Prezes Zarządu Centrum Procesów Bankowych i Informacji Sp. z o.o.

Źródło: BANK.pl

Raport AMRON-SARFiN 2/2023

W zestawieniu z wynikami I kwartału 2023 r., w którym zanotowano długo oczekiwany wzrost,
tak w ujęciu liczby, jak i wartości udzielonych kredytów mieszkaniowych, II kwartał 2023 roku
to kontynuacja i umocnienie dobrych wyników. Jednak skala kredytowania hipotecznego nadal
utrzymuje się na niskim poziomie, a wysoką dynamikę wzrostów należy przypisać przede
wszystkim efektowi bazy, w tym przypadku katastrofalnym wynikom notowanym w poprzednich
okresach. W II kwartale 2023 r. udzielono 30 798 kredytów mieszkaniowych, czyli o 40,19%
więcej w porównaniu do poprzedniego kwartału. Wzrost o 51,22% zanotowano również
w odniesieniu do wartości zawartych umów. II kwartał ’23 zamknięto z wynikiem 11,3 mld zł.
Rekordowo przedstawia się średnia wartość udzielonego kredytu ogółem, notowana
w II kwartale 2023 roku na poziomie 366 139 złotych. To wzrost o 7,87% w porównaniu
do wyników I kw. 2023. Poprzedni rekord padł w I kwartale 2022 roku – 353 727 złotych.

Podobnie jak w pierwszym kwartale 2023 roku, ożywienie rynku kredytowego to wynik kilku czynników,
m.in. działań Rady Polityki Pieniężnej, która od września 2022 r. utrzymuje stopę referencyjną NBP
na stabilnym poziomie – 6,75%, co w efekcie pozwoliło obniżyć WIBOR 3M do poziomu 6,90% na koniec
drugiego kwartału. Średnie oprocentowanie modelowego kredytu hipotecznego na koniec czerwca
2023 roku wyniosło 8,77%, czyli o 0,29 p.p. mniej w porównaniu do analogicznego okresu roku
poprzedniego. Ponadto w lutym 2023 r., Komisja Nadzoru Finansowego zweryfikowała swoje
stanowisko z marca 2022 r. i obniżyła wysokość buforu dla badania zdolności kredytowej potencjalnych
kredytobiorców, z poziomu 5% do 2,5% dla kredytów o okresowo stałej stopie procentowej. Kolejnym
czynnikiem, który zdaniem ekspertów także wpłynął na ożywienie rynku kredytowego w II kwartale ’23
jest rządowy program „Bezpieczny kredyt 2%”. Osoby, które nie miały możliwości skorzystać
z programu, z wyprzedzeniem sięgnęły po komercyjny kredyt hipoteczny, aby zdążyć z wyborem
mieszkania i zapłacić w miarę rozsądną cenę.

Drugi kwartał 2023 r. to kolejny okres z wyższym poziomem spłat czynnych kredytów niż tych nowo
udzielanych. Liczba czynnych umów o kredyt mieszkaniowy w Polsce wyniosła 2,303 mln. Do kwoty
478,634 mld zł, czyli o prawie 7 mld złotych w porównaniu z I kw. ’23, zmalała ogólna kwota zadłużenia
z tytułu kredytów mieszkaniowych.

Drugi kwartał br. w sektorze mieszkaniowym to utrzymująca się ostrożność inwestycyjna. Wprawdzie
w porównaniu z danymi za I kwartał 2023 r. wskaźniki mieszkaniowe wzrosły, ale już w zestawieniu
z wynikami II kwartału 2022 roku liczba mieszkań, których budowę rozpoczęto była niższa o 29,20%,
a liczba mieszkań, na których budowę wydano pozwolenie o 35,46%. Wzrost zanotowano w przypadku
liczby mieszkań oddanych do użytkowania – o 3,31% więcej niż rok wcześniej.

W porównaniu z wynikami I kwartału 2023 roku, miastem z największym wzrostem średniej ceny
transakcyjnej w II kwartale br. była Warszawa – wzrost 2,84%. Zdecydowanie niższe wzrosty cen
zanotowano we Wrocławiu i Łodzi. W pozostałych miastach objętych analizą odnotowano niewielkie
spadki średnich cen – w Gdańsku o 1,83%, w Poznaniu o 1,61% i Krakowie o 0,24%.

Po pierwszym miesiącu funkcjonowania programu „Bezpieczny kredyt 2%” podjęto dyskusję na temat
ewentualnego wpływu rządowego programu na wzrost cen mieszkań. Pierwsze transakcje
finansowane tym kredytem przypadają dopiero na lipiec 2023 roku, jednak podjęta analiza zmian cen
ofertowych na rynku mieszkaniowym pokazuje, że im bliżej uruchomienia programu, tym bardziej
widoczny był jego wpływ na ceny ofertowe. Od połowy grudnia 2022 r., czyli od momentu ogłoszenia
programu, ofertowe ceny mieszkań rosły. W okresie od grudnia 2022 r. do czerwca 2023 roku wzrost
cen ofertowych w Warszawie przekroczył poziom 10%.

Drugi kwartał 2023 roku, za sprawą wzrostu liczby ofert mieszkań do wynajęcia, to okres stabilizacji
sytuacji na rynku najmu. Na większości rynków objętych analizą zaobserwowano niewielkie spadki
wysokości czynszów, dla przykładu w Łodzi o 1,88% czy w Warszawie o 0,72%. Wzrosty średniego
czynszu najmu notowano w tym okresie w Krakowie – o 0,31% i Katowicach – o 2,62%.

Najnowsza edycja Raportu AMRON-SARFiN dostępna tutaj.

Raport AMRON-SARFiN 1/2023: Oczekiwane ożywienie rynku kredytowego

W odniesieniu do dynamicznych spadków akcji kredytowej notowanych w 2022 roku, pierwszy kwartał 2023 przyniósł długo wyczekiwany wzrost, zarówno w ujęciu liczby, jak i wartości udzielonych kredytów mieszkaniowych. Jednak zdaniem ekspertów, skala kredytowania hipotecznego nadal pozostaje na bardzo niskim poziomie. Wysoką dynamikę wzrostów przypisać należy głównie efektowi bazy, czyli katastrofalnym wynikom 2022 roku. W I kw. 2023 r. udzielono 21 968 kredytów mieszkaniowych, o 16,04% więcej niż w IV kwartale ‘22. W porównaniu do ostatniego kwartału ub. roku, wzrost o 21,14% zanotowano również w odniesieniu do wartości zawartych umów. I kwartał ’23 zamknięto z wynikiem 7,472 mld zł (dla porównania w IV kw. 22 było to 6,2 mld zł).

Zaobserwowane w pierwszym kwartale ożywienie rynku kredytowego to wynik kilku czynników, m.in. działań Rady Polityki Pieniężnej, która od września ’22 utrzymuje stabilny poziom stopy referencyjnej NBP w wysokości 6,75%. Dzięki podjętym działaniom udało się obniżyć WIBOR 3M – z 7,60% w listopadzie 2022 roku do poziomu 6,90% na koniec pierwszego kw. ’23. Ponadto – m.in. wskutek wystąpień Związku Banków Polskich – Komisja Nadzoru Finansowego zweryfikowała swoje stanowisko z marca 2022 r. i w efekcie w lutym ‘23 obniżyła wysokość buforu dla badania zdolności kredytowej potencjalnych kredytobiorców, z poziomu 5% do 2,5% dla kredytów o okresowo stałej stopie procentowej. W I kw. ’23 zanotowano wzrost średniej wartości nowo udzielanego kredytu mieszkaniowego z poziomu 325 tys. zł na koniec 2022 roku do 339 552 zł, co stanowi wzrost o 4,43%.

Według stanu na dzień 31 grudnia 2022 r., liczba czynnych umów o kredyt mieszkaniowy w Polsce wyniosła 2 366 262. Z danych za pierwszy kwartał 2023 wynika, że na koniec I kwartału br. było ich o ponad 38 tys. mniej. O ponad 10 mld złotych – do kwoty 486 mld zł – zmalała również wartość portfela hipotecznego.

W sektorze mieszkaniowym wykazano w I kwartale ‘23 zrozumiałą ostrożność inwestycyjną, zwłaszcza przy szybko rosnących kosztach budowy. W zestawieniu z danymi za I kwartał 2022 r., o 27,61% spadła liczba mieszkań, których budowę rozpoczęto, a o 33,66% niższa była liczba uzyskanych pozwoleń budowlanych. Nieznacznie, bo zaledwie o 0,08%, wzrosła liczba mieszkań oddanych do użytkowania.

I kwartał 2023 przyniósł wyraźny wzrost cen średnich na rynkach mieszkaniowych największych miast w Polsce. Największy wzrost zanotowano w Krakowie – o 5,95%, Warszawie – 4,38% oraz Poznaniu o 4,12%.

Wartość Indeksu Dostępności Mieszkaniowej M3 nieznacznie wzrosła, do poziomu 138,67 pkt.

W pierwszym kwartale 2023 roku odnotowano zdecydowany wzrost podaży mieszkań w większości największych miast Polski. Zdaniem ekspertów, w kolejnych kwartałach można spodziewać się ograniczenia tempa wzrostów czynszów lub nawet ich spadków. W I kw. ‘23 najwyższy wzrost w stosunku do poziomu czynszu notowanego w poprzednim kwartale odnotowano w Katowicach – 3,64%.

Zdaniem dr. Jacka Furgi, Prezesa Centrum Prawa Bankowego i Informacji, Przewodniczącego Komitetu
ds. Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych Związku Banków Polskich, „(…) w interesie państwa powinno leżeć nie tylko spektakularne wspieranie popytu, lecz przede wszystkim zwiększanie podaży na rynku mieszkaniowym.”

„Nie czekamy na kolejną „niespodziankę mieszkaniową” ze strony rządu. Czekamy na możliwość rzetelnej dyskusji, wymiany argumentów i przedstawienia realnych liczb. Wykorzystajmy szansę na uruchomienie
w Polsce kredytu kontraktowego o stałej stopie w formule kas budowlanych czy wreszcie na ostateczne udrożnienie kulejącego od 25 lat procesu emisji i obrotu listami zastawnymi.”
– podkreślił dr Jacek Furga.

Najnowsza edycja Raportu AMRON-SARFiN dostępna jest tutaj.

Związek Banków Polskich ma nowego Prezesa

Walne
Zgromadzenie Związku Banków Polskich wybrało nowy Zarząd oraz Radę
Związku. Na funkcję Prezesa Związku powołany został dr Tadeusz Białek,
dotychczasowy Wiceprezes Związku.

Ponadto do Zarządu, na trzyletnią kadencję, powołano Agnieszkę Wachnicką, Włodzimierza Kicińskiego oraz Bartosza Kublika. Walne Zgromadzenie wybrało również nową Radę Związku.

Swoją ponad 30-letnią misję w ZBP kończy dotychczasowy Prezes Związku Krzysztof Pietraszkiewicz, który kierował organizacją jako Prezes od 2003 r. (wcześniej jako Dyrektor Generalny). Współtworzył w sektorze bankowym takie instytucje jak m.in. Krajowa Izba Rozliczeniowa S.A., Biuro Informacji Kredytowej S.A. oraz Biuro Informacji Gospodarczej InfoMonitor S.A. Współinicjator powołania Fundacji Obrotu Bezgotówkowego (2017), a także szeregu innych inicjatyw. Zaangażowany w liczne projekty współpracy sektora bankowego ze środowiskiem naukowym.

Tadeusz Białek dziękując ustępującemu Prezesowi podkreślił, że podejmuje się kierowania związkiem w niezwykle trudnym okresie, a dodatkowo przejmuje zarządzanie organizacją, która w ostatnich 30 latach pozostawała jednym z najważniejszych podmiotów na rynku finansowo – bankowym. Nowo wybrany Prezes ZBP wskazał w czasie obrad walnego zgromadzenia, że aktualne uwarunkowania działania banków w Polsce wiążą się z licznymi wyzwaniami stojącymi przed sektorem bankowym. Do najważniejszych wyzwań zaliczył m.in.: proces reformy wskaźnika referencyjnego (wprowadzenie nowego wskaźnika WIRON, który zastąpi WIBOR), rozwiązanie problemu kredytów walutowych, aktualne trudności w finansowaniu rynku mieszkaniowego na skutek inflacji i wysokiego poziomu stóp procentowych, niewspółmiernie wysoki poziom obciążeń sektora bankowego i wprowadzenie licznych regulacji osłabiających zdolność sektora bankowego do finansowania gospodarki (np. ustawowe wakacje kredytowe).

Więcej informacji: Związek Banków Polskich

KNF przyjęła nową Rekomendację J

24 marca 2023 r. Komisja
Nadzoru Finansowego jednogłośnie przyjęła nowelizację Rekomendacji J dotyczącej zasad
gromadzenia i przetwarzania przez banki danych o nieruchomościach.

Dotychczasowa
Rekomendacja J obowiązywała od 2012 roku. Od tego czasu istotnie
zmieniło się otoczenie regulacyjne, określające obowiązki w zakresie
oceny wartości zabezpieczenia na nieruchomości. Dlatego konieczne było
wydanie nowej Rekomendacji J i dostosowanie jej do obowiązujących
przepisów.

Rekomendacja J to
zbiór dobrych praktyk w zakresie gromadzenia i przetwarzania przez banki
danych o rynku nieruchomości, zawartych w wewnętrznych i zewnętrznych
bazach danych, wspomagających proces zarządzania ryzykiem związanym z
ekspozycjami kredytowymi zabezpieczonymi hipotecznie.

Z
uwagi na odmienny charakter finansowania nieruchomości komercyjnych i
mieszkalnych, Rekomendacja J wprowadza możliwość niestosowania modeli
statystycznych przez banki istotnie zaangażowane dla ekspozycji
kredytowych zabezpieczonych hipotecznie na nieruchomościach
komercyjnych, o ile stosowane przez banki metody oceny wartości
zabezpieczenia zapewniają jego rzetelną i wiarygodną ocenę.

W
nowej Rekomendacji ograniczono treść Załącznika jedynie do pól
obligatoryjnych, które są wystarczające dla zapewnienia bankom
możliwości zarządzania ryzykiem ekspozycji zabezpieczonych hipotecznie w
sposób zgodny z celami nadzorczymi.

Źródło: knf.gov.pl

XIX Kongres Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych

W dniach 8-9 marca br. odbył się XIX Kongres Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych. Po ponad trzech latach stworzyliśmy okazję do ponownego bezpośredniego spotkania przedstawicieli banków, rzeczoznawców, deweloperów i środowisk uczelnianych aktywnych w obszarze kredytowania rynku mieszkaniowego. Wśród zaproszonych gości m.in. przedstawiciele Ministerstwa Rozwoju i Technologii, Komisji Nadzoru Finansowego oraz Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego.

Poprzednio mieliśmy okazję spotkać się na XVI Kongresie Finansowania Nieruchomości w grudniu 2019 roku w Ożarowie Mazowieckim. W okresie zagrożenia pandemicznego spotykaliśmy się on-line w lutym 2021 oraz w lutym 2022 roku przy imponującej frekwencji przekraczającej każdorazowo 300 uczestników.

Po rekordowych wynikach akcji kredytowej w roku 2021 doświadczyliśmy w roku 2022 zapaści kredytowej. Nieco delikatniej zostali potraktowani przez rynek deweloperzy mieszkaniowi. Ale co mają powiedzieć Ci, którzy potrzebują mieszkania?

Podczas XIX Kongresu Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych rozmawialiśmy o nowych rządowych programach mieszkaniowych, o możliwych nowych instrumentacja kredytowych oraz o zmieniającej się ofercie deweloperów. Przy udziale wybitnych ekspertów rynku kredytowego i mieszkaniowego pokazaliśmy prognozy dalszego ich rozwoju na najbliższych kilka lat. W programie Kongresu zadbaliśmy o to, aby Uczestnicy oraz nasi Goście mieli okazję do dyskusji oraz wymiany opinii nie tylko na w trakcie paneli, lecz również na długich przerwach kawowych oraz w trakcie uroczystej kolacji.

Kongres otworzył Krzysztof Pietraszkiewicz, Prezes ZBP. W swym wystąpieniu wskazał na problemy, które powinny być rozwiązane po to, aby można było jak najszybciej zaspokoić potrzeby mieszkaniowe Polaków.

Przed rozpoczęciem merytorycznych dyskusji, wręczone zostały dwie Nagrody Portalu Finansowego BANK.pl SZKLANE DOMY: nagrodą za rok 2021 wyróżniony został Pan Władysław Niemas, twórca i wieloletni Prezes Zarządu Towarzystwa Budownictwa Społecznego „TBS sp. z o.o. w Kamiennej Górze”, w uznaniu wieloletniego zaangażowania w rozwój i promocję Towarzystw Budownictwa Społecznego oraz społecznego budownictwa czynszowego na wynajem. Natomiast nagroda za rok 2022 przyznana została Panu Władysławowi Grochowskiemu, twórcy i prezesowi Grupy Arche, w uznaniu umiejętności łączenia odpowiedzialności społecznej z rentownością w biznesie deweloperskim.

Pierwszy panel Kongresu poświęcony był polityce mieszkaniowej państwa – panel moderował dr Jacek Furga, przewodniczący Komitetu ds. Finansowania Nieruchomości przy ZBP, a w dyskusji udział wzięli: prof. Leszek Pawłowicz, Europejski Kongres Finansowy, wiceprezes zarządu Instytutu Badań nad Gospodarką Rynkową i były prezes Rady Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie, dr Jacek Bartkiewicz, Prezes Komisji Etyki ZBP, były wiceminister finansów i były członek Zarządu Narodowego Banku Polskiego, prof. dr hab. Marek Bryx, prof. SGH, były wiceminister infrastruktury i były prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, Krzysztof Pietraszkiewicz, Prezes ZBP i Dominik Wojdat, Dyrektor Real Estate, EY-Parthenon.

Podczas drugiego panelu dyskutowano o modelu rynku mieszkaniowego w kontekście powszechnego w Polsce dogmatu własności własnego mieszkania i zmian klimatycznych, które w ocenie uczestników dyskusji będą kształtowały podaż nowych budynków. Panel moderował Konrad Płochocki, Wiceprezes Polskiego Związku Firm Deweloperskich, a w dyskusji udział wzięli: Karolina Furmańska, Cushman & Wakefield, Kazimierz Kirejczyk, Executive Director, Residential JLL, Robert Kuliga, Stowarzyszenie Mieszkanicznik, Władysław Niemas, Prezes TBS Kamienna Góra i Przemysław Orchowicz, PRS Heimstaden.

Trzeci panel poświęcony był tematyce ESG w kontekście rynku kredytów hipotecznych oraz wyzwaniom stojącym przed bankami wynikającym ze zmieniającego się otoczenia prawnego. Panel otworzyła Agnieszka Wicha, doradca Zarządu ZBP, a w dyskusji moderowanej przez Norberta Jeziolowicza, Dyrektora w ZBP, udział wzięli: Tycjan Bielecki, Santander Bank Polska S.A., Władysław Grochowski, Prezes Arche, Maria Krawczyńska, BNP Paribas Bank Polska S.A., Andrzej Kulik, mBank Hipoteczny S.A., Aneta Piątkowska, Dyrektor Departamentu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii.

Po dyskusji głos zabrał Marek Niechciał, Członek Zarządu UFG, który omówił funkcjonowanie Ustawy o Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym.

Czwarty panel dotyczył roli i udziału doradców kredytowych w akwizycji kredytu mieszkaniowego. Moderatorem dyskusji była Agnieszka Krawczyk, Dyrektor w Bank Pekao S.A., a głos w dyskusji brali: Paweł Komar, Notus Finanse, Piotr Morawiec, Expander Advisors Sp. z o.o., Agnieszka Nachyła, Santander Bank Polska S.A., Tomasz Przyrowski, Credipass i Anna Rek-Dębicka, VeloBank S.A.

Podczas wieczornej części Kongresu odbyła się uroczystość wręczenia Medali Mikołaja Kopernika ZBP. To honorowe wyróżnienie otrzymali przedstawiciele banków – uczestników Systemu AMRON, którzy swoim zaangażowaniem, profesjonalizmem i wieloletnimi działaniami w gronie Komitetu Uczestników Systemu AMRON w okresie ostatnich kilkunastu lat znacząco przyczynili się do rozwoju i wzrostu znaczenia tej międzybankowej bazy danych o nieruchomościach, w szczególności poprzez ciągłą pracę na rzecz podnoszenia jakości danych gromadzonych w bazie AMRON oraz poprzez inspirowanie i wspieranie zmian w Systemie AMRON mających na celu podniesienie jego użyteczności i konkurencyjności.

Drugi dzień Kongresu rozpoczęliśmy od prezentacji 54. edycji Raportu AMRON-SARFiN. Bezpośrednio po prezentacji odbyła się dyskusja o prognozach dla rynku kredytowego i mieszkaniowego, którą moderował prof. Waldemar Rogowski, Główny Ekonomista BIK S.A., a w dyskusji udział wzięli: Andrzej Banasiak, Związek Banków Polskich, Piotr Bujak, Główny Ekonomista PKO BP S.A., Andrzej Fluderski, Menadżer EY w zespole Risk Consulting, Piotr Legerski, Stowarzyszenie Budowniczych Domów i Mieszkań, prof. Jacek Łaszek, Narodowy Bank Polski i prof. Michał Polasik, Fundacja FINSEC, UMK w Toruniu.

Szósty, ostatni panel Kongresu dotyczył wyzwań związanych z szacowaniem wartości nieruchomości i możliwościach, jakie w tym zakresie stwarzają nowoczesne technologie. Dyskusję moderował Jan Robert Nowak, a w dyskusji udział wzięli: prof. Ewa Kucharska-Stasiak z Uniwersytetu Łódzkiego, Krzysztof Grzesik, prezes TEGOVA, Aleksander Karkut, Acons Sp. z o.o., Filip Kraupe, ING Bank S.A., Jacek Lewandowski, VeloBank S.A., Robert Rajczyk, Santander Bank Polska S.A. i Joanna Szablowska-Chann, Polska Izba Rzeczoznawstwa Majątkowego.

Organizatorem Kongresu było Centrum AMRON oraz działający w Związku Banków Polskich Komitet ds. Finansowania Nieruchomości.
Partnerami generalnymi Kongresu były firmy VSoft S.A. oraz EY, a sponsorem firma ACONS.

Już dziś zapraszamy za rok na kolejny, jubileuszowy XX Kongres Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych!

Zdjęcia: M. Wagner, R. Cwenk

Laureaci Medalu Kopernika

8 marca 2023 r., pierwszego dnia obrad XIX Kongresu Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych, Medalami Mikołaja Kopernika Związku Banków Polskich zostali wyróżnieni szczególnie zasłużeni przedstawiciele banków – uczestników Systemu AMRON.

To honorowe wyróżnienie otrzymali przedstawiciele banków – uczestników Systemu AMRON, którzy swoim zaangażowaniem, profesjonalizmem i wieloletnimi działaniami w gronie Komitetu Uczestników Systemu AMRON w okresie ostatnich kilkunastu lat znacząco przyczynili się do rozwoju i wzrostu znaczenia tej międzybankowej bazy danych o nieruchomościach, w szczególności poprzez ciągłą pracę na rzecz podnoszenia jakości danych gromadzonych w bazie AMRON oraz poprzez inspirowanie i wspieranie zmian w Systemie AMRON mających na celu podniesienie jego użyteczności i konkurencyjności.

Medal Mikołaja Kopernika ZBP został ustanowiony w 2019 r. jako zaszczytne, honorowe wyróżnienie za wyjątkowe osiągnięcia w zakresie rozwoju i bezpiecznej działalności banków i infrastruktury bankowej oraz tworzenia prawnego otoczenia dla sprawnego funkcjonowania polskiej bankowości. Medal stanowi wyraz uznania za osobiste, kreatywne działania na rzecz polskiej bankowości.

Na wniosek Centrum AMRON, decyzją Zarządu Związku Banków Polskich Medal otrzymali:

Pani Anna Adamczyk, specjalista ds. analiz rynku nieruchomości w Departamencie Ustalania Bankowo-Hipotecznej Wartości Nieruchomości, Pekao Bank Hipoteczny S.A.,

Pan Leszek Borkowski, były manager, Analizy Kredytowe, ING Bank Hipoteczny S.A., wcześniej – ING Bank Śląski S.A.

Pan Jakub Dylewski, menedżer zespołu ds. rozwoju procesów i systemów zabezpieczeń w Departamencie Zabezpieczeń i Umów Kredytowych, Santander Bank Polska S.A.,

Pan Bartosz Kalita, główny specjalista w Departamencie Procesów i Pomiaru Ryzyka, mBank S.A.,

Pan Dariusz Kowalik, specjalista procesów, Super Circle Analiz Wniosków Kredytowych, ING Bank Śląski S.A.,

Pan Filip Kraupe, specjalista procesów, Super Circle Analiz Wniosków Kredytowych, ING Bank Śląski S.A.,

Pani Katarzyna Nowak-Sitarek, dyrektor Biura Weryfikacji Wartości Zabezpieczeń w Banku Gospodarstwa Krajowego,

Pani Anna Pesta, specjalista w Zespole Przeglądu Należności i Zabezpieczeń Prawnych, Bank Spółdzielczy w Brodnicy,

Pani Anna Preis, była manager Zespołu Kredytów Hipotecznych, Credit Agricole Bank Polska S.A.,

Pan Krzysztof Prus, ekspert ds. rozwoju procesów zabezpieczeń w Departamencie Zabezpieczeń i Umów Kredytowych, Santander Bank Polska S.A.

Pani Agnieszka Satkowska, główny specjalista w Departamencie Systemów, Projektów i Analityki Ryzyka Kredytowego w Banku Pekao S.A. oraz Pani Anna Sztaba, specjalista w Biurze Produktów i Procedur Kredytowych w Banku Spółdzielczym Rzemiosła w Krakowie, nie mogły wziąć udziału w uroczystości – medale zostaną im przekazane przy najbliższej okazji.

Bardzo Państwu dziękujemy!

Zdjęcie: M. Wagner

Raport AMRON-SARFiN 4/2022: Stabilizacja rynku mieszkaniowego

W odniesieniu do dynamicznych zmian notowanych w poprzednich miesiącach, czwarty kwartał 2022 roku przyniósł pewne symptomy stabilizacji, zarówno w odniesieniu do rynku kredytów hipotecznych, jak i na rynku mieszkaniowym. W IV kw. 2022 udzielono 18 932 kredytów mieszkaniowych, czyli o 10,77% mniej w porównaniu do poprzedniego kwartału. Wartość kredytów wyniosła 6,2 mld zł, o 11,97% mniej niż w III kwartale ubiegłego roku.

W całym 2022 roku banki udzieliły 126 tys. nowych kredytów mieszkaniowych, co oznacza spadek aż o 50,75% w stosunku do rekordowych wyników za 2021 rok. W ujęciu wartościowym, osiągnięty w 2022 roku wynik 43,6 mld zł był niższy o 49,11% niż przed rokiem.

Podwyżki podstawowych stóp procentowych zapoczątkowane w październiku 2021 r. skutkowały coraz wyższymi wzrostami wskaźnika WIBOR, co w efekcie przełożyło się na jeszcze droższy kredyt hipoteczny. Rok 2022 rozpoczęto ze stopą referencyjną NBP na poziomie 1,75%, a zamykano ze stopą referencyjną w wysokości 6,75%. Po raz pierwszy od roku 2012 zanotowano spadek średniej wartość nowo udzielanego kredytu mieszkaniowego. Z rekordowego poziomu 353 tys. złotych na koniec I kw. 2022 r. spadł do 325 tys. zł na koniec roku 2022.

Od początku roku 2022 obserwowano nie tylko systematyczny spadek wolumenu nowej akcji kredytowej, ale również systematyczny spadek liczby i wartości portfela czynnych umów kredytowych. Według stanu na dzień 31 grudnia 2022 r. liczba czynnych umów kredytu mieszkaniowego w Polsce wyniosła 2 366 262. Oznacza to spadek o 2,95% w IV kwartale 2022 roku, czyli nominalnie o 71 875 kredytów w porównaniu do stanu na koniec poprzedniego kwartału. W stosunku do liczby czynnych kredytów notowanej w końcu 2021 roku oznacza to spadek o 182 298 umowy (7,15%).

Pod względem liczby oddanych do użytkowania mieszkań sektor mieszkaniowy zanotował najlepszy wynik od 1979 roku. W 2022 r. oddano do użytkowania 238,6 tys. mieszkań i domów – o kilka tysięcy więcej niż w rekordowym roku 2021.

W sektorze budownictwa mieszkaniowego zaobserwowano najpoważniejsze zahamowanie koniunktury od kilkunastu lat. Deweloperzy sprzedali w 2022 r. o 38% mniej mieszkań niż rok wcześniej. Pod względem liczby transakcji osiągnięto poziom z lat 2013-2014. Ograniczony dostęp do kredytów, spadek sprzedaży mieszkań i skokowy wzrost kosztów budowy skutkowały wyraźnym spadkiem liczby rozpoczynanych inwestycji oraz wydawanych pozwoleń na budowę. Liczba rozpoczynanych inwestycji spadła o ponad 30%. W 2022 roku zaczęto budować aż o 77 tysięcy mniej mieszkań niż rok wcześniej.

Spadek liczby transakcji i znaczące ograniczenia liczby udzielanych kredytów hipotecznych spowodowały w 2022 r. zahamowanie wzrostu cen transakcyjnych. Na koniec roku sięgał średnio około 3% dla największych aglomeracji. Najwyższy wzrost cen, na poziomie 6,8%, odnotowano we Wrocławiu.

Wzrost kosztów utrzymania oraz wysokie oprocentowanie kredytów to w efekcie spadek dostępności mieszkań. Indeks Dostępności Mieszkaniowej M3 spadł z utrzymującego się przez ostatnich 5 lat poziomu powyżej 200 pkt. do poziomu zbliżonego do notowanego w roku 2012.

Spadek dostępności cenowej mieszkań oraz spadek zdolności kredytowej potencjalnych kredytobiorców, spowodowały przesunięcie znacznej części popytu z rynku mieszkaniowego na rynek najmu. Wprawdzie czwarty kwartał 2022 roku przyniósł wyraźne spowolnienie wzrostu stawek czynszów, jednak w skali roku wzrosty miały nadal wynik dwucyfrowy. W ujęciu rocznym najwyższą dynamikę czynszu, w wysokości 19,16%, odnotowano w Krakowie.

Wskutek wystąpień Polskiego Związku Firm Deweloperskich, Związku Firm Doradztwa Finansowego oraz Związku Banków Polskich, Komisja Nadzoru Finansowego częściowo wycofała się z wprowadzonego w kwietniu 2022 roku buforu bezpieczeństwa. W związku ze zamianą wskaźnika WIBOR na WIRON kredytobiorcy wiążą nadzieje na niższą cenę kredytu. To może przełożyć się na wynik ok. 85 – 90 tys. kredytów o wartości ok. 30 mld zł w roku 2023.

Zdaniem dr. Jacka Furgi, Prezesa Centrum Prawa Bankowego i Informacji, Przewodniczącego Komitetu ds. Finansowania Nieruchomości Mieszkaniowych Związku Banków Polskich budownictwo mieszkaniowe może i powinno być wykorzystane, wzorem innych krajów, jako jedno z najbardziej efektywnych kół zamachowych gospodarki. W interesie państwa powinno więc leżeć wspieranie zarówno popytu, jak również podaży na rynku mieszkaniowym. Zdecydowanie stać nas na wyższą niż dotychczas skalę wydatków budżetowych na ten cel. To się nam wszystkim po prostu opłaca. Najnowsze analizy wykazują, że z ceny płaconej deweloperowi przy zakupie mieszkania na rynku pierwotnym, aż 37% trafia do budżetu państwa w postaci równego rodzaju opłat i podatków.

Związek Banków Polskich od lat niezmiennie rekomenduje realizację w Polsce rozwiązań i instrumentów finansowych zapewniających w sąsiednich krajach nieporównywalnie efektywniejsze zabezpieczanie potrzeb mieszkaniowych obywateli. Potrzebujemy rozwiązań systemowych, efektywnych, powszechnych i wieloletnich. – podkreśla dr Jacek Furga.

Najnowsza edycja Raportu AMRON-SARFiN dostępna jest tutaj.