STUDENCI NA RYNKU NIERUCHOMOŚCI

Siódme badanie sytuacji mieszkaniowej studentów potwierdza trendy obserwowane w poprzednich raportach – głównymi kryteriami przy podejmowaniu decyzji o wyborze zakwaterowania przez studentów są czynniki ekonomiczne i lokalizacyjne. Kluczowe znaczenie ma cena najmu, a także dostępność komunikacyjna oraz możliwość łatwego i szybkiego dostępu do uczelni. Ważny, choć nie dominujący wpływ na wybór wynajmowanej nieruchomości ma również standard lokalu oraz poziom bezpieczeństwa okolicy.

Wśród ankietowanych studentów wynajmujących nieruchomość prywatną zaledwie 10% mieszkało samodzielnie. Najpopularniejszym wyborem było współdzielenie mieszkania lub domu z drugą osobą, na co zdecydowało się 41% badanych, natomiast 27% studentów wynajmowało pokój w lokalu mieszkalnym lub domu. Najemcy pokoju w akademiku uczelnianym stanowili 18% respondentów.

Po raz szósty Centrum AMRON, we współpracy z zespołem Fundacji Warszawski Instytut Bankowości, oddaje do rąk czytelników raport „Studenci na rynku nieruchomości”. Analiza została przeprowadzona na podstawie wyników ponad 1 000 ankiet zebranych od studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych, pierwszego i drugiego stopnia, studiujących na uczelniach publicznych i prywatnych.

56% respondentów tegorocznego badania wskazało, że wydatki związane z najmem zakwaterowania pozostały na zbliżonym do ubiegłorocznego poziomie lub co najmniej nie wzrosły. Pozostałe 44% studentów odpowiedziało, że ich miesięczne wydatki w ostatnim czasie uległy podwyższeniu, przy czym większość z nich wskazała, że skala wzrostu nie przekroczyła poziomu 10%. Jednocześnie koszt najmu pozostaje zdecydowanie najważniejszym czynnikiem wyboru miejsca zamieszkania wskazywanym przez studentów.

W ostatnim roku studenci musieli mierzyć się m.in. ze skutkami wojny na Ukrainie, napływem uchodźców i coraz wyższymi kosztami najmu. Ponadto na rynek duży wpływ miały rosnące stopy procentowe. Zainteresowanie najmem utrzymuje się na podobnym poziomie co w roku poprzednim.

Wśród ankietowanych studentów wynajmujących nieruchomość prywatną zaledwie 13% mieszkało samodzielnie. Ok. 38% dzieli mieszkanie z jednym lokatorem, zaś połowa ankietowanych dzieli nieruchomość z dwiema lub więcej osobami. Największą popularnością wśród studentów wynajmujących mieszkania cieszą się lokale dwupokojowe – wybrało je 46% studentów najmujących samodzielnie i 38% studentów współdzielących mieszkanie z innymi osobami.

Pandemia COVID-19 w 2021 roku przemeblowała rynek nieruchomości – studia w trybie zdalnym umożliwiały łączenie nauki z mieszkaniem u rodziny lub znajomych bez ponoszenia opłat, a długie okresy lockdownów i wdrożenie edukacji zdalnej często wręcz to wymuszały. Widoczny w 2022 roku powrót studentów na uczelnie automatycznie przywraca na rynku „przedpandemiczne porządki”, tj. wysoki poziom udziału wynajmujących.

Po szczycie pandemii z 2021 r., która wiązała się z daleko idącym wpływem na życie niemal każdego mieszkańca Polski i cyfrową rewolucję – zwłaszcza w edukacji – widać, że zmiany dotykające w tym okresie studencki rynek najmu nie były trwałe. – zauważa dr Jacek Furga, prezes Centrum Procesów Bankowych i Informacji Sp. z o.o., szef Centrum AMRON.

W semestrze letnim roku akademickiego 2020/21 studenci kształcili się głównie w trybie zdalnym, co miało znaczący wpływ na rynek najmu. 53% studentów wskazało, że od marca 2020 roku zmieniło na stałe lub tymczasowo miejsce zamieszkania. Miesięczna stawka czynszu najmu zmieniła się w przypadku 23% najemców nieruchomości prywatnych, przy czym obniżka dotyczyła 57% z nich. Miejsc w akademikach uczelnianych było mniej, ich ceny wzrosły, a popularność spadła. Większość studentów zamierza kontynuować najem w zbliżającym się roku akademickim, więc właściciele mieszkań na wynajem nie muszą obawiać się niskiego popytu.

W roku akademickim 2019/2020 r. aż 66% studentów stacjonarnych wynajmowało lokum odpłatnie, w tym największa ich liczba (36%) płaciła czynsz w wysokości 500-750 zł miesięcznie. Spośród dziewięciu czynników mających największy wpływ na wybór lokum, najwięcej ankietowanych jako jeden z najważniejszych wskazało cenę. Od marca br. na sytuację na rynku nieruchomości dla studentów istotnie wpłynęła pandemia koronawirusa – tylko 37% ankietowanych zadeklarowało, że ich sytuacja mieszkaniowa po wprowadzeniu przez rząd obostrzeń nie zmieniła się.

Tegoroczny raport, ze względu na zmiany uwarunkowań związane z pandemią COVID-19, powinien stać się obowiązkową lekturą i służyć jako poradnik przydatny przy negocjowaniu umów najmu na rok akademicki 2020/2021. Może być tylko taniej! – skomentował dr Jacek Furga.

W roku 2018 status mieszkaniowy studentów był zróżnicowany. Statystyczny student najczęściej nie był najemcą, lecz mieszkał z rodziną lub przyjaciółmi. Najem prywatnej nieruchomości w 2018 r. deklarował jedynie co trzeci ankietowany. Ciągle mało spotykanymi na rynku formami zawierania umów były umowy najmu instytucjonalnego oraz umowy najmu okazjonalnego. Niepokojąco wysoki był natomiast odsetek umów zawieranych w formie ustnej.

62% studentów ponosiło przeciętne miesięczne koszty związane z mieszkaniem rzędu 250 – 750 zł, co piąty student płacił 750 – 1 250 zł, zaś 8% ankietowanych zadeklarowało, że koszty były wyższe. Jednocześnie 55% respondentów zaznaczyło, że ww. kwoty nie wyczerpują całkowitych kosztów najmu – studenci ponosili również dodatkowe opłaty, uwzględniające m.in. koszty mediów, czynszu administracyjnego lub Internetu.